Количество просмотров 380
1 Звезда2 Звезды3 Звезды4 Звезды5 Звезд (1 оценок, среднее: 5,00 из 5)
Загрузка...

Далан

Далан: “Үлэбин бүтэрдэрбин эрэ кинигэ көрүөхпүт”,- диэн сибис гынара. Ону иһиттэрбит эрэ биһиги ханнык да үлэни тулуппакка начаас бүтэрэ охсорбут. Кинигэ көрөр баҕаттан күн аайы кини үлэтин барытын да үлэлииргэ бэлэм этибит. Мин төрөөн баран билиҥҥэ диэри оннук үтүө кинигэлэри көрбүппүн өйдөөбөппүн.Бу тастара халыҥын! Кумааҕылара лачыгырайан лааҕын! Ойуута үчүгэйин! Мин өйбөр билиҥҥэ диэри ол оннук олорон хаалбыт.
Ол дьикти кинигэлэри көрө олорон, ол онно, миэхэ аан бастаан үөрэхтээх буолан бу кинигэлэри аахпыт, кинигэлэргэ туох туһунан сурулларын билбит киһи диэн санаа киирбитэ. Кинилэр миигин билиигэ- көрүүгэ ыҥырбыттара.
Оннооҕор сороҕор билигин ким да суоҕар, соҕотоҕун олорон, ол кинигэлэр ойууларын өөр-өр көрүөхпүн, билиигэ- көрүүгэ тардыстыы оччотооҕу уотунан умайыахпын баҕаран кэлэбин.»                 Кинигэ// Кэпсээннэр, сэһэн, үһүйээннэр/ Далан.- Дьокуускай: Бичик, 2013.-с.38

Бастаан үөрэххэ киирбит оскуолабар ааҕыталаабыт кинигэлэрбиттэн”Кылааттаах арыы” барахсаны М.И.Платонов тылбаастаабытын умнубаппын, кини билигин даҕаны мин саамай таптыыр кинигэбинэн буолар. Мин бэһискэ үөрэнэ сылдьан, аан бастаан нууччалыы кинигэни ааҕан өйдөөбүтүм уонна онтон олус үөрбүтүм. Алтыс кылааска нууччалыы кинигэлэртэн букатын иҥнибэт буолбутум- Виктор Гюго “Отверженные” диэнин аахпыппын өйдүүбүн. Ааттаах аччык дьыллар этилэр, биһиги интернакка олорорбут, ол кинигэ халыҥ этэ- аччыктыыртан үгүстүк даҕаны быыһаабыта.
Библиотекарь миэхэ олус бэккэ сыһыаннаһара: бэйэҥ талан ыл диэн иһигэр киирэргэ оҕолортон миэхэ эрэ быраап биэрбитэ. Директор, завуч кэлэн көрөн мөҕүөхтэрэ диэн, таспыттан хатаан кэбиһэрэ. Мин онно аан дойду классиктарын кытта үтүөкэн да чаастары аһарарым.

Ыйытыы:Билигин кинигэни төһө ааҕаҕын? Сорох суруйаачылар айар үлэлэригэр үтүрүттэрэн, бириэмэлэрэ тиийбэккэ соччо аахпаттар. Оттон эн хайыыгын?

Эппиэт: Кыра эрдэхпиттэн аахпыт буолан, кинигэни ааҕыы миэхэ үгэс буолбут, кинигэни аахпатахпына адьас сатаммаппын, ис испиттэн тугум эрэ итэҕэс курдук буолар. Кыра эрдэхпинэ кинигэни тутан баран сытарым иһин дьиэбэр дьоммуттан мөҕүллүмэхтээбитим, оттон оскуолаҕа уруокка ааҕарым иһин учууталларбыттан үгүстүк үүрүллүбүт киһибин: кинигэ ааҕыы мин ис потребноһым, кинигэтэ суох сатаммаппын.Мин Пушкин аатынан библиотекаттан 1948 сыллаахтан ыла ааҕабын. Тыаҕа да олорон сибээспин быспатаҕым. Биһиги Пушкин аатынан библиотекабыт эмиэ олус баай. Суруйааччы киһи, мин, кинигэтэ суох сатаммаппын, табыллыбаппын билэн, кинигэ уларсан абырыыр, эйэҕэстик сыһыаннаһар мин истиҥ дьоммор, Пушкин аатынан библиотека үлэһиттэригэр- МБА сэбиэдиссэйигэр Владислав Васильевич Шестаковка, кыраайы үөрэтэр отдел сэбиэдиссэйигэр Валентина Николаевна Павловаҕа, справочнай- библиографическай отдел үлэһитигэр Наталья Григорьевна Мироноваҕа түбэлтэнэн туһанан махталбын тириэрдиэхпин баҕарабын.

Аммосова, Р.Т. Уон сыллааҕы интервью// Далан/ Хомуйан оҥордо С.А.Тумат.- Дьокуускай: Бичик, 2001.- с.81