Количество просмотров 155
1 Звезда2 Звезды3 Звезды4 Звезды5 Звезд (Пока оценок нет)
Загрузка...

Алампа “Куораччыт”

Алампа “Куоратчыт” кэпсээнигэр аҕа уобараһа.

Өйтөн суруйуу.

Аҕа диэн кимий? Аҕа уруккуттан дьиэ кэргэн аҕа баһылыга буолар. Кини дьиэни тутуохтаах, оҕолорун харыстыахтаах, кэргэнин, оҕолорун ийэлэрин көмүс курдук сыаналыахтаах. Ол гынан баран, наар оннук дуо? Санаан көрдөххө, элбэх оҕо бу сиргэ аҕата суох улаатар, сорох аҕалар үлэтэ суох сылдьаллар, арыгыыллар, дьиэ кэргэннэригэр кыһамматтар, кэргэттэригэр иитиллэллэр, оҕолор ийэҕэ эрэ эрэнэр буолан тахсаллар. Мин санаабар, кинилэр син биир аҕалар, тоҕо диэтэххэ кинилэр биһиги хаан-уруу киһибит. Ол эрээри сорох эр киһини “аҕа” дииргэ да кыбыстыылаах буолар.

Алампа “Куоратчыт” кэпсээнигэр аҕа уобараһын Ыстапаан олус куһаҕан өттүнэн көрдөрөр. Манна кини дьиэ кэргэн кыһалҕатын быһаараары куоракка киирбитин уонна харчытын барытын хаартыга сүүйтэрэрин туһунан кэпсэнэр. Айымньы саҕаланыытыгар сордоох, ыарахан олохтоох ыал олоҕо көстөр: бу дьиэ кэргэн аһыыр астара, таҥнар таҥастара, харчылара суох, иэс бөҕөлөөхтөр. Бу кыһалҕаны быһаараары эрэллээх санаанан Ыстапааны куоракка  ыыталлар. Ону кини хайаатай? Аҕа курдук тылыгар туран, барытын ылла дуо? Харчытын дьиэтигэр илдьэ кэллэ дуо? Оҕолоругар кэһии аҕалла дуо? Оҕолорун үлэхтэрин, баҕа санааларын толордо дуо? Суох… Суох… Онтон атын эппиэт суох. “Киһибит” оҕолорун да санаабакка, кэргэнин да аһыммакка, бэйэтин баҕатын толорон, оҕолорун кэһиилэрин, кэргэнин эрэлин, үөрүүтүн – барытын хаартыга сүүйтэрэн кэбистэ.

Ыстапаан кэргэнин, оҕолорун буолар буолан бүппүтүн кэннэ, бүтэһиккэ биирдэ саныыр. Кини син хараҕа ууланар, айманар, кэмсинэр даҕаны, онтуката ити эрэ кэмҥэ эбит. Кэпсээн бүтэһигэр биир ый буолан баран, бүтэһик сүөһүтүн эмиэ сүүйтэрбитин туһунан кэпсэнэр. Манан көрдөххө, кини, Алампа этэринии, “кытта төрүөбүт кыдьыга” баһыйар, эрэлэ суох киһи буолар. Ыстапаан дьиэтигэр кэлэр түгэнин суруйааччы аһаҕас хаалларар, ону биһиги учууталбыт айан суруйарга сорудахтааччы. Онно араас санаа, суруйуу баар буолааччы: ким эрэ кинини кэмсиммит, киирэн дьонуттан бырастыы көрдөспүт, сорохтор киирбитэ, бары утуйа сыталлар, сарсыныгар ыйыппыттарыгар кыыһырбыт буолааччы, эбэтэр киирээт, дьоно үөрэ-көтө көрсүбүттэригэр кыыһыран, оҕолорун куттаабыт, кэргэнин Даайаны эмиэ кырбаабыт гына суруйааччылар. Манан көрдөххө, Ыстапаан аҕа быһыытынан эппиэтинэһэ, эрэлэ суоҕа, хайдах да дьиэ кэргэн аҕа баһылыга буолбата көстөр.

Мин санаабар, Ыстапаан курдук аҕалар оҕолорго куһаҕан холобур, көстүү буолаллар, кини курдук сыыһаны онорбокко, чөл олохтоох, өйдөөх- санаалах буоларга иитэллэр. Билиҥни олоххо кини курдук аҕалар бааллар. Ол эрээри хайдаҕын да иһин оҕолор аҕаларын таптыыллар дии саныыбын.

 

Павлова Сандаара, Алампа аатынан Ытык Күөл 1 №-дээх орто оскуолатын

10 а кылааһын үөрэнээччитэ.